సుప్రీంకోర్టులో AI వినియోగంపై కీలక నిబంధనలు.. నేడే ఆఖరి గడువు, మీ స్పందన ఏంటి?

సుప్రీంకోర్టు (Supreme Court) లో ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (AI) వినియోగానికి సంబంధించి రూపొందించిన ముసాయిదా నిబంధనలపై అభిప్రాయాలు తెలిపేందుకు నేడే (జూన్ 20) ఆఖరి గడువు. న్యాయవాదులు, కక్షిదారులు తమ స్పందనలను ఈరోజే సమర్పించాల్సి ఉంటుంది. న్యాయ ప్రక్రియలో సాంకేతికతను ఎలా ఉపయోగించాలనే అంశంపై ఈ నిబంధనలు దిశానిర్దేశం చేస్తాయి. దేశవ్యాప్తంగా డిజిటల్ జస్టిస్ ప్రమాణాలను మెరుగుపరచడమే ఈ నిర్ణయం వెనుక ఉన్న ప్రధాన ఉద్దేశం.

కోర్టులో సమర్పించే పత్రాల్లో AI సాయం తీసుకుంటే, ఆ విషయాన్ని స్పష్టంగా వెల్లడించాలని ఈ ముసాయిదా నిబంధనలు చెబుతున్నాయి. జ్యుడీషియల్ విధుల్లో జనరేటివ్ AI (GAI) వాడకాన్ని పూర్తిగా నిషేధించారు. డిజిటల్ డ్రాఫ్ట్‌లలో ఏవైనా తప్పులు దొర్లితే, దానికి ఆ పత్రాలను సమర్పించిన వారే బాధ్యత వహించాల్సి ఉంటుంది. AI ఇచ్చే తప్పుడు సమాచారం (Hallucinations) వల్ల కోర్టు తీర్పులు ప్రభావితం కాకుండా ఈ నిబంధనలు అడ్డుకుంటాయి. పోర్టల్ క్లోజ్ అయ్యేలోపు అభిప్రాయాలను కమిటీకి తెలియజేయాలి.

సుప్రీంకోర్టు AI నిబంధనలు: కీలక ఆంక్షలు ఇవే

బెయిల్, శిక్షల ఖరారు వంటి సున్నితమైన అంశాల్లో AI వాడకాన్ని నిబంధనలు కఠినంగా నిషేధిస్తున్నాయి. ఇలాంటి నిర్ణయాలకు మానవ మేధస్సు, సామాజిక పరిస్థితుల అవగాహన చాలా అవసరం. కక్షిదారులు AI సాయంతో చేసిన రీసెర్చ్‌ను ఫైలింగ్ సమయంలో స్పష్టంగా పేర్కొనాలి. దీనివల్ల ఆటోమేటెడ్ టెక్స్ట్‌కు, ప్రొఫెషనల్ లీగల్ అనాలిసిస్‌కు మధ్య తేడాను జడ్జీలు గుర్తించగలరు. డిజిటల్ యుగంలో భారత న్యాయ వ్యవస్థ పారదర్శకతను కాపాడేందుకు ఇది దోహదపడుతుంది.

అభిప్రాయాలను ఎలా సమర్పించాలి?

న్యాయ నిపుణులు సుప్రీంకోర్టు అధికారిక ఆన్‌లైన్ పోర్టల్ ద్వారా తమ సూచనలను ఈరోజే పంపవచ్చు. ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ బార్ కౌన్సిళ్లు ఇప్పటికే తమ సభ్యులను ఈ విషయంలో చైతన్యపరుస్తున్నాయి. గ్లోబల్ కేపబిలిటీ సెంటర్లు (GCC), లీగల్ టెక్ స్టార్టప్‌లు కూడా తమ సాంకేతిక సలహాలను అందించే అవకాశం ఉంది. అందరి భాగస్వామ్యంతో సురక్షితమైన డిజిటల్ వాతావరణాన్ని నిర్మించవచ్చు. భవిష్యత్తులో పటిష్టమైన నిబంధనల రూపకల్పనకు ప్రతి ఒక్కరి అభిప్రాయం కీలకం.

నిబంధనల అమలు.. పాటించాల్సిన జాగ్రత్తలు

AI సాయంతో రూపొందించిన ప్రతి డ్రాఫ్ట్‌ను కక్షిదారులు క్షుణ్ణంగా తనిఖీ చేయాలి. ముఖ్యంగా కేసు సైటేషన్లు (Citations) సరిగ్గా ఉన్నాయో లేదో చూసుకోవడం తప్పనిసరి. తప్పుడు సమాచారం వ్యాప్తి చెందకుండా ఉండేందుకే ఈ నిబంధన. దేశవ్యాప్తంగా ఎలక్ట్రానిక్ ఫైలింగ్ సిస్టమ్‌పై ఇది ప్రభావం చూపుతుంది. భవిష్యత్తులో జరిమానాలు పడకుండా ఉండాలంటే, న్యాయవాదులు ఈ నిబంధనలను జాగ్రత్తగా పరిశీలించాలి. ప్రతిపాదిత మార్గదర్శకాల్లోని ప్రధానాంశాలు కింద చూడవచ్చు.

విధానం	ప్రతిపాదిత నిబంధన
AI వినియోగం వెల్లడి	అన్ని ఫైలింగ్స్‌కు తప్పనిసరి
న్యాయపరమైన నిర్ణయాలు	కేవలం మానవ ప్రమేయం మాత్రమే
సమాచార ఖచ్చితత్వ బాధ్యత	న్యాయవాది/సమర్పించిన వారిదే బాధ్యత

భారత న్యాయ వ్యవస్థలో అత్యాధునిక సాంకేతికతను జోడించడం అనేది ఒక కీలక అడుగు. డిజిటల్ నిబంధనల రూపకల్పనలో భాగస్వామ్యం అయ్యేందుకు నేటి గడువు ఒక మంచి అవకాశం. ఈ ప్రక్రియలో పాల్గొనడం ద్వారా ఆవిష్కరణలు న్యాయానికి ఎలా ఉపయోగపడాలో మనం నిర్ణయించవచ్చు. ఈ మార్పులు భవిష్యత్తులో మరింత సమర్థవంతమైన, పారదర్శకమైన కోర్టు వ్యవస్థను నిర్మిస్తాయి. భారత న్యాయ చరిత్రలో ఇది ఒక ముఖ్యమైన మైలురాయి.