1971 యుద్ధంలో భారత్కు రహస్య మిత్రుడు.. చరిత్ర పుటల్లోని నిజాలివే!
1971లో జరిగిన బంగ్లాదేశ్ విముక్తి పోరాటం భారత చరిత్రలో అత్యంత కీలకమైన ఘట్టం. ఈ యుద్ధంలో భారత్ సాధించిన విజయం వెనుక కేవలం మన సైనిక పటాలమే కాదు, అంతర్జాతీయంగా లభించిన బలమైన మద్దతు కూడా ఉంది. అయితే, ఈ పోరాటంలో తూర్పు యురోపియన్ దేశమైన పోలాండ్ ఆడిన పాత్ర చాలామందికి తెలియని ఒక ఆసక్తికరమైన అధ్యాయం. ఐక్యరాజ్యసమితి వేదికగా దౌత్యపరమైన వ్యూహాల నుంచి, యుద్ధభూమిలో శత్రువుల గుండెల్లో నిద్రపోయిన ట్యాంకుల వరకు పోలాండ్ భారత్కు సంపూర్ణంగా అండగా నిలిచింది.
1971 డిసెంబర్లో భారత్ నేరుగా యుద్ధరంగంలోకి దిగినప్పుడు, తూర్పు పాకిస్తాన్ (ప్రస్తుత బంగ్లాదేశ్) భౌగోళిక పరిస్థితులు మన సైన్యానికి పెద్ద సవాలుగా మారాయి. నదులు, చిత్తడి నేలలతో నిండిన ఆ ప్రాంతంలో సాధారణ సైనిక వాహనాలు ముందుకు సాగడం కష్టం. అలాంటి సమయంలో భారత సైన్యం ఉపయోగించిన పిటి-76 (PT-76) రకం యాంఫిబియస్ (నీటిలోనూ, నేలపైనా ప్రయాణించే) ట్యాంకులు అద్భుతాలు చేశాయి. పోలిష్ సాంకేతికతతో తయారైన ఈ ట్యాంకులు నదీ తీరాలను దాటుకుంటూ పాకిస్తాన్ రక్షణ వలయాలను ఛేదించడంలో అత్యంత కీలక పాత్ర పోషించాయి.
ఐక్యరాజ్యసమితిలో వ్యూహాత్మక దౌత్యం
కేవలం ఆయుధాల సరఫరాకే పరిమితం కాకుండా, ఐరాస భద్రతా మండలిలో కూడా పోలాండ్ భారత్కు అండగా నిలబడింది. 1971 డిసెంబర్లో ఐరాసలో ఒక ప్రత్యేక తీర్మానాన్ని పోలాండ్ ప్రవేశపెట్టింది. తూర్పు పాకిస్తాన్లో ప్రజాస్వామ్యబద్ధంగా ఎన్నికైన ప్రజాప్రతినిధులకు అధికారాన్ని అప్పగించాలని, పాకిస్తాన్ సైన్యం తక్షణమే అక్కడ నుంచి వెనక్కి తగ్గాలని ఆ తీర్మానంలో గట్టిగా డిమాండ్ చేసింది. 1970 ఎన్నికల్లో షేక్ ముజిబూర్ రెహమాన్కు లభించిన స్పష్టమైన మెజారిటీని ప్రపంచ దేశాలు గుర్తించాలని పోలాండ్ కోరింది.
తొలి దేశంగా బంగ్లాదేశ్కు గుర్తింపు
యుద్ధం ముగిసి, డిసెంబర్ 16న పాకిస్తాన్ దళాలు లొంగిపోయిన అతి తక్కువ సమయంలోనే పోలాండ్ మరో సంచలన నిర్ణయం తీసుకుంది. 1972 జనవరి 12న, అంటే యుద్ధం ముగిసిన నెల రోజులు తిరక్కముందే, నూతనంగా ఆవిర్భవించిన బంగ్లాదేశ్ను స్వతంత్ర దేశంగా గుర్తిస్తూ అధికారికంగా ప్రకటన చేసింది. ఆ కాలంలో బంగ్లాదేశ్కు ప్రపంచవ్యాప్తంగా గుర్తింపు తెచ్చేందుకు పోలాండ్ తీసుకున్న ఈ నిర్ణయం ఎంతగానో తోడ్పడింది.
కోల్డ్ వార్ లో బలపడిన స్నేహం
నాటి కోల్డ్ వార్ రాజకీయంలో సోవియట్ యూనియన్ నేతృత్వంలోని ఈస్టర్న్ బ్లాక్లో పోలాండ్ కీలక సభ్యదేశంగా ఉండేది. అదే సమయంలో భారత్ కూడా సోవియట్తో చారిత్రాత్మక స్నేహ ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది. ఈ భౌగోళిక రాజకీయ పరిస్థితులు భారత్, పోలాండ్ సంబంధాలను మరింత బలోపేతం చేశాయి. సైనిక పరికరాల సరఫరా నుంచి అంతర్జాతీయ వేదికలపై దౌత్యపరమైన మద్దతు వరకు పోలాండ్ అందించిన సహకారం, 1971 యుద్ధంలో భారత విజయాన్ని సులభతరం చేయడంలో తనవంతు పాత్ర పోషించింది.
Click it and Unblock the Notifications
Sign in with Google