ఎన్నికలు అవ్వగానే షాక్! భారీగా పెరగనున్న పెట్రోల్, డీజిల్

దేశంలో పెట్రోల్, డీజిల్ ధరల విషయంలో 'నిశ్శబ్దం' త్వరలో ముగియబోతోంది. 2022 మే నెల నుంచి దేశంలో ఇంధన ధరల్లో పెద్దగా మార్పులు లేవు . అయితే, ప్రస్తుతం ఐదు రాష్ట్రాల ఎన్నికల సమయం ముగియగానే ఆయిల్ మార్కెటింగ్ కంపెనీలు (OMCs) ధరల భారాన్ని సామాన్యులపై మోపేందుకు సిద్ధమవుతున్నాయి. అంతర్జాతీయంగా క్రూడాయిల్ ధరలు పెరుగుతున్నా, దేశీయంగా రేట్లు పెంచకపోవడంతో చమురు సంస్థలపై పడుతున్న ఆర్థిక భారం ఇప్పుడు చర్చనీయాంశంగా మారింది.

2022 నుంచి 'స్టేటస్ కో'.. ఇప్పుడు ఎందుకు?

గత మూడేళ్లుగా ప్రభుత్వం చమురు ధరలను నియంత్రణలో ఉంచగలిగింది. కానీ, ప్రస్తుతం అంతర్జాతీయ మార్కెట్‌లో బ్రెంట్ క్రూడ్ ధరలు బ్యారెల్‌కు $120 మార్కును చేరుకోవడంతో పరిస్థితి క్లిష్టంగా మారింది. ఎన్నికల కోసం ధరలు పెంచకుండా ఆపుతున్నారన్న విమర్శలు ఉండగా, మరోవైపు కంపెనీల నష్టాలు రికార్డు స్థాయికి చేరుతున్నాయి.

కేంద్రం చొరవతో తగ్గిన నష్టాల భారం

నిజానికి చమురు కంపెనీల నష్టాలు ఇంకా ఎక్కువగా ఉండాల్సింది. అయితే, కేంద్ర ప్రభుత్వం ఇటీవలే ఎక్సైజ్ సుంకాన్ని లీటరుకురూ.10 మేర తగ్గించడం ద్వారా కంపెనీలకు ఊరటనిచ్చింది. ఈ రాయితీని ప్రభుత్వం నేరుగా వినియోగదారులకు బదిలీ చేయకుండా, చమురు కంపెనీల నష్టాలను (Under-recoveries) భర్తీ చేసేందుకు ఉపయోగించింది. దీనివల్ల కంపెనీల రోజువారీ నష్టం సుమారురూ.2,400 కోట్ల నుండిరూ.1,600 కోట్లకు తగ్గింది. అయినప్పటికీ, ఇది ఏమాత్రం సరిపోదని ఆర్థిక నిపుణులు భావిస్తున్నారు.

భారత్ దిగుమతులపై ఆధారపడటం (88 శాతం)

భారతదేశం తన ముడిచమురు అవసరాల్లో దాదాపు 88-91 శాతం దిగుమతులపైనే ఆధారపడుతోంది. అంతర్జాతీయంగా ఏ చిన్న ఉద్రిక్తత చోటుచేసుకున్నా (ఉదాహరణకు పశ్చిమాసియా యుద్ధాలు), దాని ప్రభావం నేరుగా మన దేశంపై పడుతుంది. రష్యా నుంచి తక్కువ ధరకు చమురు పొందుతున్నప్పటికీ, అది మన మొత్తం అవసరాల్లో కొంత భాగం మాత్రమే. మిగిలినదంతా భారీ ధర చెల్లించి కొనాల్సి రావడంతో దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థపై ఒత్తిడి పెరుగుతోంది.

ధరలు పెంచకపోతే కంపెనీలు మునిగిపోతాయా?

• ప్రస్తుత అంచనాల ప్రకారం.. చమురు సంస్థలు ఒక్కో లీటర్ పెట్రోల్ పైరూ.18, డీజిల్‌పైరూ.35 మేర నష్టపోతున్నాయి.
• పెంచక తప్పని స్థితి: కంపెనీల ఆర్థిక స్థిరత్వాన్ని కాపాడాలంటే ఈ నష్టాలను ఏదో ఒక రూపంలో భర్తీ చేయాలి.
• ప్రత్యామ్నాయం: ప్రభుత్వం పన్నులను మరింత తగ్గించాలి, లేదంటే ధరలను పెంచాలి. పన్నులు తగ్గించడం వల్ల ప్రభుత్వ ఆదాయానికి (Fiscal Deficit) గండి పడుతుంది. కాబట్టి, ఎన్నికల తర్వాత 'పాక్షిక ధరల పెంపు' కచ్చితంగా ఉంటుందని జాతీయ మీడియా కథనాలు స్పష్టం చేస్తున్నాయి.

భారత చమురు కంపెనీలు జనవరి-మార్చి త్రైమాసికంలో నష్టాలను నమోదు చేసే అవకాశం ఉందన్న విశ్లేషణలు విన్పిస్తున్నాయి. ఎన్నికల ఫలితాలు వెలువడిన మే మొదటి వారంలో, లీటరుకు కనీసం రూ.5 నుండి రూ.10 మేర ధరలు పెరిగే అవకాశం ఉందని మార్కెట్ వర్గాల అంచనా.