ఇదీ కథ: గ్యాస్ సబ్సిడీ కోతపై నిజానిజాలు

న్యూఢిల్లీ: వార్షికాదాయం రూ. 10 లక్షల రూపాయలు ఉండి పన్ను చెల్లించే వినియోగదారులకు వంట గ్యాస్‌పై సబ్సిడీని ఎత్తివేస్తూ కేంద్ర ప్రభుత్వం తీసుకున్న ఈ నిర్ణయంతో దేశ వ్యాప్తంగా 20 లక్షల మంది తప్పనిసరిగా గ్యాస్ సిలిండర్‌ను మార్కెట్ ధరపై కొనుగోలు చేయాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడింది. ఈ నేపథ్యంలో దీనికి సంబంధించిన అంశాలను పరిశీలిద్దాం.

* భర్త లేదా భార్య ఆదాయం ఏడాదికి రూ. 10 లక్షల కన్నా ఎక్కువగా ఉంటే అతను లేదా ఆమె గ్యాస్ సబ్సిడీకి అనర్హులు.
* 2015 ప్రకారం, ఆదాయపు పన్ను వివరాలు సమర్పించిన వారిలో దేశ వ్యాప్తంగా 20 లక్షల మంది రూ. 10 లక్షలు అంతకన్నా అధిక ఆదాయాన్ని చూపారు.
* ప్రస్తుతానికి గ్యాస్ వినియోగదారులకు సొంత హామీతోనే సిలిండర్లను సరఫరా చేస్తారు. జనవరి 1 నుంచి ఆర్థిక లావాదేవీలు పరిశీలనలోకి వస్తాయి.
* ఈ నిర్ణయంతో కేంద్రానికి సంవత్సరానికి గాను రూ. 400 కోట్ల వరకూ మిగులుతుందని అంచనా వేస్తున్నారు.
* 2014-15లో గ్యాస్ సబ్సిడీ నిమిత్తం కేంద్రం రూ. 40,551 కోట్లను ఖర్చు పెట్టింది.

* ఈ ఏడాది క్రూడాయిల్ ధరలు తగ్గడంతో ఏప్రిల్ నుంచి సెప్టెంబర్ మధ్య కాలానికి రూ. 8,814 కోట్లకు తగ్గింది.
* ప్రస్తుతం గ్యాస్ సబ్సిడీ లబ్ధిదారుడికి ఏడాదికి గాను 14.2 కిలోల బరువున్న 12 సిలిండర్లు సబ్సిడీపై రూ. 419.26కు లభిస్తున్నాయి.
* అంతర్జాతీయంగా చమురు ధరల పతనమవడంతో సబ్సిడీ, సబ్సిడీయేతర సిలిండర్ల ధరలో భారీగా వ్యత్యాసం తగ్గింది.
* ప్రస్తుతం సబ్సిడీయేతర సిలిండర్ ధర రూ. 608 మాత్రమే.
* ఇండియాలో 16.35 కోట్ల కనెక్షన్లు ఉండగా, అందులో 14.78 కోట్ల కనెక్షన్లు సబ్సిడీపైనే నడుస్తున్నాయి.
* ప్రధాని 'గివ్ ఇట్ అప్' నినాదంతో ఈ మధ్య కాలంలో 57.50 లక్షల మంది గ్యాస్ వినియోగదారులు తమకు సబ్సిడీని వదులుకున్నారు.
* సబ్సిడీ బిల్లు తగ్గడం వల్ల ద్రవ్యలోటు దిగివస్తుంది. దీని వల్ల సంక్షేమ పథకాలకు నిధులను కేటాయించేందుకు వీలు కలుగుతుంది.

English summary

Subsidised cooking gas will no longer be provided to consumers earning Rs 10 lakh or more a year, the oil ministry said on Monday, continuing a series of reforms including market-based diesel prices, direct transfer of LPG subsidy and a new approach towards oilfield contracts that eliminates bureaucratic meddling.