రేబిస్ వ్యాక్సిన్ ఫెయిలవుతుందా ? కుక్కకాటుకు పాప బలి..! కారణాలివే..!

రేబిస్ టీకా తీసుకున్న తర్వాత కూడా మరణాలు సంభవించడం అరుదు. అయితే కొన్ని కారణాల వల్ల ఇది సంభవించవచ్చు. వాటిలో టీకా ఇవ్వడంలో ఆలస్యం అత్యంత ప్రధానమైనది.

మన దేశంలో దశాబ్దాలుగా కుక్కకాటు తర్వాత ప్రాణాలు కాపాడుకోవడానికి డాక్టర్లు వాడుతున్న రేబిస్ వ్యాక్సిన్ కు చాలా మంచి పేరుంది. దీన్నే ఇప్పటికే దేశవ్యాప్తంగా ఆస్పత్రుల్లో వాడుతున్నారు. అయితే తాజాగా కుక్కకాటుకు గురైన ఓ ఆరేళ్ల బాలిక ఈ వ్యాక్సిన్ వేయించుకున్నా ప్రాణాలు కోల్పోవడం మహారాష్ట్రలో కలకలం రేపింది. దీంతో అసలు రేబిస్ వ్యాక్సిన్ ఇక్కడ ఎందుకు పనిచేయలేదు, దీని వెనుక ఉన్న కారణాలేంటన్న దానిపై చర్చ మొదలైంది. దీనికి డాక్టర్లు పలు కారణాలు చెప్తున్నారు.

తాజాగా మహారాష్ట్రలోని థానేకు చెందిన ఆరేళ్ల బాలిక నిషా షిండే వీధి కుక్క కాటుకు గురైంది. ఆమెకు ఆస్పత్రిలో డాక్టర్లు నాలుగు డోస్ ల రేబిస్ టీకా ఇచ్చారు. అయినా నెల రోజుల తర్వాత ఆ పాప చనిపోయింది. నవంబర్ 17న దివా ప్రాంతంలో కుక్క కరిచిన తర్వాత నిషాకు సకాలంలో చికిత్స అందినప్పటికీ డిసెంబర్ 16న ఆమె ఆరోగ్యం అకస్మాత్తుగా క్షీణించింది. జ్వరం, తలనొప్పి, ప్రవర్తనలో మార్పులు కనిపించాయి. చికిత్స ఫలించకపోవడంతో ఆమె చనిపోయింది.

రేబిస్ టీకా తీసుకున్న తర్వాత కూడా మరణాలు సంభవించడం అరుదు. అయితే కొన్ని కారణాల వల్ల ఇది సంభవించవచ్చు. వాటిలో టీకా ఇవ్వడంలో ఆలస్యం అత్యంత ప్రధానమైనది. కుక్క కరిచిన వెంటనే కనీసం 15 నిమిషాలు గాయాన్ని సబ్బు, నీటితో కడిగి, వీలైనంత త్వరగా వైద్య సహాయం తీసుకోవాలి. ఆలస్యం చేస్తే, వైరస్ నాడీ వ్యవస్థలో స్థిరపడి టీకా నిష్ఫలమవుతుంది. ఒకసారి వైరస్ కేంద్ర నాడీ వ్యవస్థను చేరాక టీకాలు, ఆర్ఐజీలు పనిచేయవు కాబట్టి సకాలంలో టీకా తీసుకోవాలి.

ఇతర కారణాలలో రోగనిరోధక శక్తి తక్కువగా ఉన్నవారికి టీకాకు తగినంత రోగనిరోధక ప్రతిస్పందన లభించకపోవడం. ముఖం లేదా మెడలో నరాలు ఎక్కువగా ఉండే ప్రాంతాల్లో కాటు వేయడం వల్ల వైరస్ వేగంగా మెదడుకు చేరడం, టీకా ప్రభావవంతంగా లేకపోవడం లేదా షెడ్యూల్ సరిగా పాటించకపోవడం ఉన్నాయి. అలాగే కొన్ని విభిన్న రాబిస్ వైరస్ జాతులు టీకా రోగనిరోధకతను తప్పించుకోవచ్చు. గాయాన్ని సరిగ్గా శుభ్రం చేయకపోవడం వల్ల వైరస్ కణాలు మిగిలిపోవచ్చు. అధిక ప్రమాదకర కాటుకు రాబిస్ ఇమ్యునోగ్లోబులిన్ ఇవ్వకపోవడం కూడా ప్రాణాంతకం కావచ్చు. రాబిస్ లిస్సావైరస్ రకానికి చెందిన వైరస్ వల్ల కలిగే వ్యాధి. ఇది ప్రధానంగా క్షీరదాలను, మానవులతో సహా ప్రభావితం చేస్తుంది. అంటువ్యాధి సోకిన జంతువు, ముఖ్యంగా కుక్కల కాటు ద్వారా వ్యాపిస్తుంది. ఈ వైరస్ నాడీ వ్యవస్థ ద్వారా ప్రయాణించి, తీవ్రమైన ఆరోగ్య సమస్యలకు, చికిత్స చేయనట్లయితే తరచుగా మరణానికి దారితీస్తుంది.

English summary

A girl in Thane, Maharashtra, died after a dog bite despite receiving four doses of rabies vaccine. Delay in treatment, wound care, and access to RIG are highlighted as critical factors, underscoring the need for immediate post-exposure vaccination following bites to prevent rabies progression.