చారిత్రక వారసత్వానికి చెదలు: కుప్పకూలిన తట్లకొండ బౌద్ధ స్తూపం: 2000 సంవత్సరాల చరిత్ర..

విశాఖపట్నం: చారిత్రక వారసత్వ సంపదకు చెదలు పట్టాయి. శతాబ్దాల నాటి చరిత్ర ఉన్న బౌద్ధ క్షేత్రం తట్లకొండలోని మహా స్తూపం కుప్పకూలిపోయింది. స్తూపంలోని ఓ భాగం మొత్తం నేలకు ఒరిగింది. విశాఖపట్నం జిల్లాలో కొద్ది రోజులుగా కురుస్తోన్న భారీ వర్షాల వల్లే ఈ ఘటన చోటు చేసుకున్నట్లు అధికారులు చెబుతున్నారు. తట్లకొండ మహా స్తూపాన్ని తక్షణమే పునరుద్ధరించడానికి చర్యలు తీసుకుంటామని స్పష్టం చేస్తున్నారు. విశాఖపట్నం శివార్లలో ప్రముఖ పర్యాటక కేంద్రంగా విరాజిల్లుతున్న ఈ మహా స్తూపం కూలిపోవడం పట్ల పర్యాటకులు దిగ్భ్రాంతిని వ్యక్తం చేస్తున్నారు.

విశాఖపట్నం-భీమిలి మార్గంలో ఉన్న ఈ బౌద్ధ క్షేత్రాన్ని శాతవాహనుల కాలంలో నిర్మించినట్లుగా చెబుతారు. దీనికి సంబంధించిన చారిత్రక సాక్ష్యాధారాలు సంబంధిత ప్రదేశంలో ఉన్నాయి. 30 సంవత్సరాల కిందట చేపట్టిన పురావస్తు శాఖ తవ్వకాల సందర్భంగా ఈ బౌద్ధ క్షేత్రం వెలుగులోకి వచ్చింది. తట్లకొండ, బావికొండ, బొజ్జనకొండ, పావురాల కొండ పేర్లతో ఉన్న ప్రదేశాలన్నింటినీ కలిపి బౌద్ధ క్షేత్రంగా గుర్తించింది ప్రభుత్వం. ఈ ప్రాంతంలో ఎలాంటి తవ్వకాలు గానీ, కట్టడాలు గానీ, నిర్మాణాలు గానీ చేపట్టకూడదని ఆదేశించింది. ఈ ప్రాంతాన్ని చారిత్రక వారసత్వ సంపదగా గుర్తించింది. సర్వే నంబర్ 314 పరిధిలోని తట్లకొండ బౌద్ధ క్షేత్రం పరిధి మొత్తాన్ని చారిత్రక వారసత్వ సంపదగా గుర్తిస్తూ 1978లోనే జీవోను జారీ చేసింది.

కాలక్రమేణా ఈ బౌద్ధ క్షేత్రంలో ఉండే చారిత్రక కట్టడాలు నిర్లక్ష్యానికి గురయ్యాయి. కొద్ది రోజులుగా విశాఖపట్నం సహా జిల్లా వ్యాప్తంగా కురుస్తోన్న భారీ వర్షాలకు తట్ల కొండలోని బౌద్ధ మహా స్తూపం కుప్పకూలిపోయింది. ఈ స్తూపానికి చెందిన ఓ భాగం మొత్తం నేలకు ఒరిగిపోయింది. 2000 సంవత్సరాలకు పైగా చరిత్ర ఉన్న ఈ స్తూపం సహా బౌద్ధ క్షేత్రాన్ని పరిరక్షించడానికి రాష్ట్ర పర్యాటక మంత్రిత్వ శాఖ కోటిన్నర రూపాయలను విడుదల చేసింది. ఈ నిధులతో సుందరీకరణ పనులను చేపట్టారే గానీ.. స్తూపాల సంరక్షణ పనులు నిర్వహించలేదనేది ఈ ఘటనతో స్పష్టమైంది.

ఈ స్తూపాన్ని యథాతథంగా పునరుద్ధరించడానికి తక్షణ చర్యలు చేపట్టాలని బౌద్ధులు ప్రభుత్వాన్ని డిమాండ్ చేస్తున్నారు. మహాస్తూపం కుప్పకూలిందనే విషయం తెలుసుకున్న వెంటనే పలువురు బుద్ధిస్టులు తట్లకొండకు చేరుకున్నారు. మిగిలిన మహా స్తూపాల స్థితిగతుల గురించి తెలుసుకున్నారు. గతంలోనూ ఒకటి, రెండుసార్లు ఈ మహా స్తూపం ధ్వంసమైన ఘటనలు చోటు చేసుకున్నప్పటికీ.. అవి పాక్షికమే. ఈ సారి సగానికి పైగా స్తూపం నేలకు ఒరిగిపోవడం పట్ల పర్యాటకులు, బౌద్ధులు దిగ్భ్రాంతిని వ్యక్తం చేస్తున్నారు. పునరుద్ధరించాలని కోరుతున్నారు.

English summary

The Mahastupa, a totem of Takshashila influence, is known to have crumbled around 11 am on Wednesday, perhaps due to the constant rains that have been lashing Visakhapatnam over the past few days. While there have been concerns expressed over the degrading state of these sites, little has been done for their conservation.