చంద్రుడు లేని ఏకాకి గ్రహం.. అంతుచిక్కని రహస్యం!
అనంత విశ్వంలో మన నివాసమైన సౌర కుటుంబం ఒక మహాద్భుతం. సూర్యుడనే మహా అగ్నిగోళం చుట్టూ పరిభ్రమించే గ్రహాల వరుసలో మొదటి వాడైన 'బుధుడు' (Mercury) ఎప్పుడూ ఒక ప్రత్యేక ఆకర్షణే. పరిమాణంలో అతి చిన్నదైనప్పటికీ, సూర్యుడికి అత్యంత చేరువగా ఉంటూ నిరంతరం సెగలు కక్కే ఈ గ్రహం, సైన్స్ ప్రపంచానికి ఎన్నో సవాలు విసిరే ప్రశ్నలను మిగిల్చింది. నిశ్శబ్దంగా కనిపించే ఈ గ్రహం వెనుక ఉన్న భౌగోళిక వైవిధ్యం, నాసా వంటి పరిశోధనా సంస్థలు వెలికితీసిన నిజాలు మానవ మేధకు అందని వింతలెన్నో మనకు పరిచయం చేస్తున్నాయి.
బుధ గ్రహంపై వాతావరణం అనేది ఒక విచిత్రమైన స్థితి. సూర్యుడికి అతి సమీపంలో ఉండటం వల్ల ఇక్కడ పగటి ఉష్ణోగ్రతలు ఏకంగా 430°C దాటుతాయి.. అంటే సీసాన్ని సైతం కరిగించేంత వేడి! అయితే, ఇక్కడే ఒక విస్మయకర అంశం దాగి ఉంది. బుధ గ్రహానికి వాతావరణం లేకపోవడం వల్ల వేడిని పట్టి ఉంచే శక్తి దానికి లేదు. ఫలితంగా, రాత్రి వేళ ఉష్ణోగ్రత -180°Cకి పడిపోతుంది. ఒకే గ్రహంపై నిప్పుల కొలిమి, మంచు గడ్డల వంటి విరుద్ధ వాతావరణాలు ఉండటం శాస్త్రవేత్తలను సైతం ఆశ్చర్యపరిచే 'కాస్మిక్' వింత.
కాలచక్రం.. అంతుచిక్కని వేగం!
బుధ గ్రహంపై కాలం లెక్కలు భూమి కంటే చాలా భిన్నంగా ఉంటాయి. ఇది సూర్యుడి చుట్టూ గంటకు 1,70,000 కిలోమీటర్ల వేగంతో దూసుకుపోతుంది. దీనివల్ల బుధుడిపై ఒక ఏడాది కేవలం 88 రోజుల్లోనే ముగిసిపోతుంది. కానీ, ఆశ్చర్యకరంగా తన చుట్టూ తాను తిరగడానికి మాత్రం బుధుడు చాలా బద్ధకాన్ని ప్రదర్శిస్తాడు. అక్కడ ఒక రోజు పూర్తవడానికి భూమి లెక్కన దాదాపు 59 రోజులు పడుతుంది. అంటే, అక్కడ రెండు ఏళ్లు గడిస్తే కానీ మూడు రోజులు పూర్తికావు! ఈ వింత వేగాలే బుధుడిని సౌర కుటుంబంలో ఒక 'స్పీడ్ స్టార్'గా నిలబెట్టాయి.
ఉపగ్రహం లేని ఏకాకి ప్రయాణం
అనేక గ్రహాలకు చంద్రులు (ఉపగ్రహాలు) తోడుగా ఉంటే, బుధుడు మాత్రం ఏకాకి. దీనికి ఎటువంటి సహజ ఉపగ్రహాలు లేవు. భూమికి ఉండే అయస్కాంత క్షేత్రం (Magnetic Field) కంటే బుధుడికి ఉన్నది చాలా బలహీనమైనది. అయినప్పటికీ, ఈ చిన్న గ్రహం సూర్యుడి నుంచి వచ్చే సౌర తుపానులను సమర్థవంతంగా ఎదుర్కొంటోంది. దీని ఉపరితలం మన చంద్రుడిని పోలి ఉండి, కోట్లాది ఏళ్ల నుంచి అంతరిక్ష శకలాలు ఢీకొనడం వల్ల ఏర్పడిన భారీ క్రేటర్లతో నిండిపోయి ఉంటుంది.
నాసా 'మెసెంజర్' వెలికితీసిన రహస్యాలు
నాసా ప్రయోగించిన మెసెంజర్ (MESSENGER) వ్యోమనౌక బుధ గ్రహంపై జరిపిన పరిశోధనలు విప్లవాత్మక మార్పులు తెచ్చాయి. సూర్యుడి పక్కనే ఉన్న ఈ గ్రహం ధ్రువ ప్రాంతాల్లోని చీకటి గుంతల్లో 'నీటి మంచు' (Water Ice) నిక్షేపాలు ఉన్నట్లు ఈ మిషన్ నిర్ధారించింది. సూర్యరశ్మి అస్సలు సోకని ఆ లోతైన ప్రాంతాల్లో మంచు గడ్డలు ఉండటం అనేది గ్రహాల పుట్టుకపై కొత్త చర్చలకు దారితీసింది. బుధుడు కేవలం రాతి గోళం మాత్రమే కాదు, అది ఒక రసాయన ప్రయోగశాల అని ఈ రీసెర్చ్ నిరూపించింది.
కుంచించుకుపోతున్న గ్రహం!
భూమికి భూకంపాలు వచ్చినట్లే, బుధ గ్రహంపై 'మెర్క్యూరీ క్వేక్స్' వస్తుంటాయి. దీనికి కారణం ఆ గ్రహం లోపల ఉన్న ఇనుప కోర్ నెమ్మదిగా చల్లబడుతూ గడ్డకట్టడమే. ఈ ప్రక్రియ వల్ల గ్రహం పరిమాణం క్రమంగా తగ్గుతూ, కుంచించుకుపోతోంది. దీనివల్ల గ్రహం ఉపరితలంపై కిలోమీటర్ల పొడవునా భారీ పగుళ్లు, ముడతలు ఏర్పడుతున్నాయి. ఒక గ్రహం తనను తాను మార్చుకుంటూ పరిమాణాన్ని తగ్గించుకోవడం అనేది విశ్వంలోనే అరుదైన దృశ్యం.
సూర్యుడికి అత్యంత చేరువగా ఉండి, నిరంతరం ఒత్తిడికి లోనవుతున్నా తన ఉనికిని కాపాడుకుంటున్న బుధ గ్రహం, విజ్ఞాన శాస్త్రానికి ఒక పాఠం. భవిష్యత్తులో ఐరోపా మరియు జపాన్ సంయుక్తంగా చేపట్టిన 'బెపీ కొలంబో' (BepiColombo) మిషన్ బుధుడి దగ్గరకు చేరుకున్నప్పుడు, ఈ చిన్న గ్రహం మరిన్ని రహస్యాలను విప్పే అవకాశం ఉంది. ఈ విశ్వంలో పరిమాణం ముఖ్యం కాదు, ప్రతీ గ్రహానికి ఒక ప్రత్యేక కథ ఉంటుందని బుధుడు నిరూపిస్తున్నాడు.
Click it and Unblock the Notifications
Sign in with Google