పదేళ్ల నిరీక్షణకు తెర.. భారత్‌ చేతికి 'యూరేనియం' పవర్..

భారతదేశ ఇంధన భద్రతా చరిత్రలో సరికొత్త అధ్యాయం లిఖితమైంది. దశాబ్ద కాలంగా పెండింగ్‌లో ఉన్న అత్యంత ప్రతిష్టాత్మక పౌర అణు ఒప్పందం ఎట్టకేలకు కొలిక్కి వచ్చింది. మెల్‌బోర్న్ వేదికగా జరిగిన మూడో భారత్-ఆస్ట్రేలియా వార్షిక శిఖరాగ్ర సదస్సులో ఇరు దేశాలు ఈ చారిత్రాత్మక నిర్ణయాన్ని ప్రకటించాయి. భారత ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ, ఆస్ట్రేలియా ప్రధాని ఆంథోనీ అల్బనీస్ జరిపిన సుదీర్ఘ చర్చల అనంతరం, యురేనియం సరఫరాకు సంబంధించి తుది పరిపాలనాపరమైన ఏర్పాట్లు (Final Administrative Arrangements) పూర్తయ్యాయి. వాస్తవానికి 2014-15లోనే ఇరుదేశాల మధ్య ప్రాథమిక పౌర అణు ఒప్పందం కుదిరినప్పటికీ, పర్యవేక్షణ యంత్రాంగంపై ఇన్నాళ్లూ ఉన్న స్పష్టత లేమి, దౌత్యపరమైన అడ్డంకులు తాజా నిర్ణయంతో పూర్తిగా పటాపంచలయ్యాయి.

భారత్ అణు నిరోధక ఒప్పందం (NPT)పై సంతకం చేయని దేశం కావడంతో, ఆస్ట్రేలియా ఇన్నాళ్లూ యురేనియం ఎగుమతి చేయడానికి తీవ్రంగా సంకోచించింది. అయితే, ప్రస్తుత వ్యూహాత్మక ఒప్పందం ప్రకారం సరఫరా అయ్యే యురేనియం అంతా కేవలం పౌర విద్యుత్ అవసరాల కోసమేనని ఇరుదేశాలు స్పష్టం చేశాయి. అంతర్జాతీయ అణుశక్తి సంస్థ (IAEA) నిర్దేశించిన అత్యంత కఠినమైన నిబంధనలు, పర్యవేక్షణ మార్గదర్శకాలకు లోబడి మాత్రమే ఈ ఇంధన బదిలీ ప్రక్రియ సాగనుంది. తద్వారా అంతర్జాతీయ వేదికలపై భారతదేశానికి ఉన్న విశ్వసనీయతకు మరోసారి అద్భుతమైన గుర్తింపు లభించినట్లయింది.

28% గ్లోబల్ నిల్వలు.. భారత్ క్లీన్ ఎనర్జీ కలలకు రెక్కలు!

భారతదేశం 2047 నాటికి అణు విద్యుత్ ఉత్పత్తిని ఏకంగా 100 గిగావాట్లకు (GW) పెంచాలని అత్యంత ప్రతిష్టాత్మకమైన లక్ష్యాన్ని నిర్దేశించుకుంది. ప్రస్తుతం దేశంలో ఉన్న 24 అణు రియాక్టర్ల ద్వారా కేవలం 8.78 గిగావాట్ల విద్యుత్ మాత్రమే అందుబాటులో ఉంది. ఈ మహా లక్ష్యాన్ని ఛేదించాలంటే భారత్‌కు కొండంత యురేనియం అవసరం. సరిగ్గా ఇక్కడే ప్రపంచంలోనే అత్యధికంగా 28 శాతం యురేనియం నిల్వలు ఉన్న ఆస్ట్రేలియా సహకారం భారత్‌కు అసలైన 'గేమ్ ఛేంజర్' కానుంది. బొగ్గు ఆధారిత విద్యుత్‌పై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించి, 2070 నాటికి దేశాన్ని 'నెట్-జీరో ఉద్గారాల' (Net-Zero Emissions) వైపు నడిపించడంలో ఈ అణు ఇంధనం అత్యంత కీలక పాత్ర పోషించనుంది. ఇటీవల తమిళనాడులోని కల్పక్కంలో ప్రోటోటైప్ ఫాస్ట్ బ్రీడర్ రియాక్టర్ విజయవంతం కావడం ఈ అణు వ్యూహాన్ని రెండో దశకు తీసుకెళ్లింది.

'ఆస్ట్రేలియా సూపర్’ పెట్టుబడులు!

ఈ చారిత్రాత్మక పర్యటన కేవలం అణు ఇంధనానికే పరిమితం కాలేదు. గ్రీన్ హైడ్రోజన్, సాంప్రదాయేతర ఇంధన వనరులు, సెమీకండక్టర్స్, బ్యాటరీల తయారీకి అవసరమయ్యే 'క్రిటికల్ మినరల్స్' రంగాల్లోనూ ఇరుదేశాలు భాగస్వామ్యాన్ని పటిష్టం చేసుకోనున్నాయి. భారత మౌలిక సదుపాయాల రంగంలో పెట్టుబడులు పెట్టాల్సిందిగా ప్రధాని మోదీ ఇచ్చిన పిలుపునకు ఆస్ట్రేలియా నుంచి అద్భుతమైన రెస్పాన్స్ వచ్చింది. ఇందులో భాగంగానే ఆస్ట్రేలియాకు చెందిన అతిపెద్ద పెన్షన్ ఫండ్ 'ఆస్ట్రేలియా సూపర్’.. భారత జాతీయ మౌలిక సదుపాయాల నిధి (NIIF)లో అదనంగా 500 మిలియన్ ఆస్ట్రేలియన్ డాలర్ల భారీ పెట్టుబడులను ప్రకటించింది.

భవిష్యత్తుపై భరోసా..

ఇండో-పసిఫిక్ ప్రాంతంలో ఆర్థిక, వ్యూహాత్మక సంబంధాలను సరికొత్త శిఖరాలకు తీసుకెళ్లడంలో ఈ మైత్రి మైలురాయిగా నిలవనుంది. ఇరుదేశాల మధ్య పెరుగుతున్న నమ్మకానికి, పరస్పర ప్రయోజనాలకు ఈ తాజా ఒప్పందమే నిదర్శనమని ఆస్ట్రేలియా ప్రధాని కొనియాడారు. ఈ గ్లోబల్ డీల్ అటు ఆస్ట్రేలియాకు ఒక సుస్థిరమైన ప్రతిష్టాత్మక మార్కెట్‌ను అందించడమే కాకుండా, ఇటు భారతదేశ ఇంధన భద్రతకు తిరుగులేని 'యురేనియం పవర్’ లైఫ్‌లైన్‌గా మారనుంది.

English summary

India and Australia have finally finalized a landmark civil nuclear agreement in Melbourne, resolving a decade-long impasse. The deal paves the way for crucial uranium imports to fuel India's growing clean energy demands. Both nations are also strengthening broader economic and strategic ties, marking a significant milestone in their geopolitical partnership.