అపురూప అతిథి.. గడ్డి పరకల మధ్య దాక్కునే గడుసు పక్షి..
పక్షుల ప్రపంచంలో మనకు తెలియని వింతలెన్నో ఉంటాయి. సాధారణంగా పక్షుల్లో మగవి అందంగా, పెద్దవిగా ఉంటే.. ఆడ పక్షులు కాస్త సాధారణంగా కనిపిస్తాయి. గుడ్లను పొదగడం, పిల్లలను కంటికి రెప్పలా కాపాడటంలో ఆడ పక్షులే ముందుంటాయి. కానీ, ప్రకృతి సృష్టించిన ఈ వింత పక్షి కథ మాత్రం ఇందుకు పూర్తి భిన్నం! ఇక్కడ అన్నీ రివర్స్. ఆడ పక్షి కంటే మగ పక్షే చిన్నగా ఉంటుంది. బాధ్యతల విషయానికొస్తే గుడ్లు పెట్టడం వరకే ఆడ పక్షి పని.. ఆ తర్వాత వాటిని పొదిగి, పిల్లలను రెక్కలు వచ్చే వరకు సాకే గురుతర బాధ్యత అంతా మగ పక్షిదే!
ఈ విలక్షణమైన జీవన శైలి కలిగిన అరుదైన పక్షే 'గ్రేటర్ పెయింటెడ్ స్నైప్' (Greater Painted-Snipe). తాజాగా ఈ అరుదైన మగ పక్షి మంచిర్యాల జిల్లా జన్నారం సమీపంలోని చెక్కపెల్లి కుంటలో కనిపించింది.
రహస్య జీవనం.. పగలు నిద్ర, రాత్రి వేట!
'రోస్ట్రాట్యుల' (Rostratulidae) కుటుంబానికి చెందిన ఈ పక్షులు అత్యంత రహస్య జీవన శైలిని కలిగి ఉంటాయి. మనుషుల కంట పడటానికి ఇవి అస్సలు ఇష్టపడవు. సాధారణంగా ఇవి దట్టంగా, గుబురుగా పెరిగిన గడ్డి భూములు, నీటి మొక్కలు ఎక్కువగా ఉండే చిత్తడి నేలలు (Wetlands), కుంటల పక్కన నివసిస్తాయి.
పగటిపూట ఇవి వేటాడవు. శత్రువుల కంటికి చిక్కకుండా గడ్డి మధ్యలో దాక్కుని, కళ్లు మూసుకుని విశ్రాంతి తీసుకుంటాయి. ఉదయం వేళల్లో, చీకటి పడిన తర్వాత రాత్రి సమయాల్లో ఇవి అత్యంత చురుకుగా మారుతాయి. బురద నేలల్లో ఉండే పురుగులు, చిన్న చిన్న కీటకాలను వేటాడుతూ ఆకలి తీర్చుకుంటాయి.
ఎందుకీ పక్షుల సంఖ్య తగ్గుతోంది?
ఒకప్పుడు భారత ఉపఖండంలోని చిత్తడి నేలల్లో ఇవి తరచూ కనిపించేవి. కానీ ప్రస్తుత రోజుల్లో వీటి సంఖ్య వేగంగా క్షీణిస్తోంది. దీనికి ప్రధాన కారణాలు ఆవాసాలు దెబ్బతినడం. పట్టణీకరణ కారణంగా చెరువులు, కుంటలు పూడిపోవడం, చిత్తడి నేలలు కనుమరుగవుతుండటంతో వీటికి ఆశ్రయం కరువవుతోంది. వ్యవసాయంలో విచ్చలవిడిగా వాడుతున్న పురుగుల మందుల వల్ల ఇవి తినే కీటకాలు నశించిపోతున్నాయి, ఫలితంగా వీటికి ఆహార కొరత ఏర్పడుతోంది.
సుదూర ప్రయాణాలు చేస్తాయా?
గ్రేటర్ పెయింటెడ్ స్నైప్లు సాధారణంగా 'సంచార పక్షులు' (Nomadic). అంటే ఇవి సైబీరియన్ పక్షుల్లా వేల కిలోమీటర్లు సుదూర ఖండాలు దాటి వలస వెళ్లవు. కానీ, స్థానికంగా వాతావరణ పరిస్థితులు మారినప్పుడు, నీటి వనరులు ఎండిపోయినప్పుడు ఆహారం, సంతానోత్పత్తి కోసం వందల కిలోమీటర్ల దూరం ప్రయాణించి అనుకూలమైన ప్రాంతాలకు వలసపోతాయి. తెలంగాణలోని కొన్ని అటవీ ప్రాంతాల్లోని జలవనరులు వీటికి ఇంకా అనుకూలంగా ఉండటంతో ఇవి ఇక్కడ అరుదుగా దర్శనమిస్తున్నాయి.
మన చుట్టూ ఉన్న ఇలాంటి అరుదైన జీవవైవిధ్యాన్ని కాపాడుకోవాల్సిన బాధ్యత పర్యావరణ ప్రేమికులపై ఎంతైనా ఉంది. మన పల్లెల్లోని కుంటలు, చెరువులను రక్షించుకుంటేనే ఇలాంటి అపురూప పక్షులు మన భవిష్యత్ తరాలకు మిగులుతాయి.
Click it and Unblock the Notifications
Sign in with Google